İçeriğe geçmek için "Enter"a basın

Dikkat Dağıtan Düşünceler

Hatırlarsan, tekrar eden olumsuz otomatik düşüncelerin doğası gereği yanlış olduğundan söz etmiştim. Bu tür düşünceler dikkatini dağıtıp seni hedefinden saptırabilir. Dolayısı ile yapmak istediklerine engel olup, gerçek potansiyelini ortaya çıkarmana engel olur. Bu sebeple dikkatini dağıtan düşünceleri gözlemleyip tespit etmen çok önemli.

Hazır yeri gelmişken seninle bir araştırmanın sonucunu paylaşmak isterim. 2009 yılında Norveç’li araştırmacılar beynin dikkati dağıtan düşünceleri filtreleyerek sadece bir tanesine nasıl odaklandığını keşfetmişler. Araştırmaya göre, beynin uzun süreli bellekten sorumlu olan hipokampus bölgesi beynin farklı bölgelerinden gelen farklı frekanstaki gamma dalgalarını seçici olarak yakalıyor. Mesela düşük frekanslı dalgalar geçmiş dönem deneyimler ile ilgili bilgiyi, yüksek frekanslı dalgalar ise, “burada ve şimdi” olan bitenle ilgili bilgiyi aktarıyor.  Araştırma, beynimizin sandığımızdan daha esnek olduğunu da gösteriyor. Beyin hücresine gelen binlerce sinyalden sadece bir kaç tanesine odaklanabilmesini sağlayan bir “gamma şalteri” olduğu ileri sürülüyor. Dolayısıyla gün içinde zihnimize gelen binlerce düşüncelerin bazılarına biz seçici olarak odaklanabiliriz. Bu konsantrasyon ve pratik gerektirir. Bununla birlikte dikkatini dağıtan düşünceleri fark edip değiştirdiğinde aslında beynin çalışma sistematiğini de değiştirmiş oluyorsun. Düşünsene, tıpkı radyonun dalgasını yakalar gibi, istediğin düşünceyi yakalıyorsun, istemediğinden kurtuluyorsun… bildiğin kendi zihnini kendin yönetiyorsun. Bu harika bir şey değil mi?

Dikkat dağıtan düşüncelerin çeşitlerinin farkında olman işine yarayabilir. Aşağıda en çok görülen 5 dikkat dağıtan düşünceye yer verilecektir. Sana tanıdık geleni var mı?

Ya Hep Ya Hiç Şeklindeki Düşünce

Her şeyi iki kategoride incelersin: iyi veya kötü. Arası yoktur. Her ne kadar senin için yıllarca saçın süpürge etmiş olsa da, eşin sana bir akşam kahve yapmadı ise, o hep kötüdür. Bir insan veya bir olay aynı anda hem iyi hem de çok da iyi olmayan özellikleri bir arada taşıyabileceğini duyduğunda belki de şaşırırsın. Hep iyi veya hep kötü şeklinde düşünüyor olman ilişkilerinin ve işlerinin olduğundan daha iyi olmasına engel oluyor mu? Seni rahatsız ediyor mu?

“Ya Hep Ya Hiç” şeklindeki düşünce’ni aşağıya yaz:

………………………………………………………………

Aşırı Genelleme Tarzında Düşünce

Aşırı genelleme, sonucuna bakmadan, tüm olayların üstüne büyük, ağır, huzur kaçıran olumsuzluk örtüsünü örtmek gibidir. Arkadaşın sana olan borcunu ödemiyorsa “”nasılsa kimse borcunu ödemiyor, o zaman ben niye birilerine yardım edeyim ki?” şeklinde bir genelleme yaparsın.  Huzur kaçıran olumsuzluk yorganını üzerinden atmak o kadar zor ki, yataktan kalkmaktansa yatmaya devam etmek daha kolay gelir. Karşılaştığın her insan ve olaya aşırı genelleme penceresinden bakmaya devam edersin.   Bu şekilde düşünüyor olman ilişkilerini olumsuz etkiliyor mu? Seni rahatsız ediyor mu?

“Aşırı Genelleme” Tarzındaki Düşünce’ni yaz

……………………………………………

Olumluyu Göz Ardı Etme

Gün içinde bir çok şey yaşanır, ama olumluyu göz ardı eden kişiler, yaşanmış iyi şeyleri önemli olarak görmezler, hatta onları yok sayarlar.  Ortada bir başarı varsa, o ya şansa ya da başka bir sebebe bağlanır. Örneğin; “Terfi ettirdiler, ama hak ettiğim için değil, istifa etmemi istemedikleri için”, “Kızlar beni yakışıklı buldukları için değil, param olduğu için ilgi duyuyorlar” gibi düşünceler olumlu şeylerin göz ardı edilmesine dahil olabilir. Zihnin olumsuz düşüncelerle o kadar dolu ki, olumluya orada yer yok. Olumlu düşünceye yer açmak için olumsuz olanlardan kurtulman gerekecek. Bunu istediğinden emin misin?

“Olumluyu Göz Ardı Etme” tarzındaki düşünceni yaz

…………………………………………………………………………………

Felaket Tellallığı / Felaketleştirme

Elinde bir kanıt olmamasına rağmen duyduğun olumsuz bir haber seni geleceğe dair bir felaket beklentisi içerisine sokar. Bu kötü sonuç çok az bir olasılığa sahip olsa bile bunun farkına varılmaz. Dert ya da sorunlar çözülmezse dünyanın sonu gelecekmiş gibi yaklaşılır.  Örneğin; doktorun sana MR çektirmeni söyler, ama sen artık kanser olduğundan neredeyse eminsin

“Felaketleştirme” tarzındaki düşüncelerini yaz

……………………………………………………………………………

 -Meli -Malı Düşünceler

Herhangi bir şey yapmadan önce işi kurallarına göre yapabilmen için kendini -malı, -meli ile biten cümlelerle motive etmeye çalışırsın. Çünkü, yaşamın kesin kuralları olduğuna ve bu kuralları yerine getirilmediğinde felaketlere neden olabileceğine inanıyorsun. Ve fakat bir yerden sonra bu -meli, -malı düşünceler üzüntü ve öfkeye sebep olmaya başlar. Mesela, karşınızdaki bu düşüncelerinize ters bir davranış sergilerse öfke ve kine sebep olurken, söz konusu kendin olduğunda, kendini cezalandırma ve üzüntü hasıl olur.  Hiç bu şekilde düşüncelerin oldu mu?  Var ise, seni rahatsız ediyor mu?

“-Meli -Malı” tarzındaki düşüncelerini yaz

……………………………………………………………………

Tüm bu egzersizleri neden yaptın? Çünkü, hatırlarsan, beynin tıpkı bir radyonun radyo dalgalarını yakaladığı gibi düşüncelerini yakalar. Eğer tek bir dalgada kalırsa ses kaliteli ve güzel çıkarken, aynı anda bir çok radyo dalgası varsa o sesi dinlemek bir işkence haline gelir. Bu sebeple, aklından geçen binlerce düşünceden bir tanesini yakala, nasıl oluyor da dikkatini dağıttığını fark et, nereden kaynaklandığı düşün, geçerliliğini sorgula, düşüncelerin dengesini bul ve daha işlevsel ve gerçekçi olan ile değiştir.

Unutma, sorun senin düşünce ve duygularında değil, onlara verdiğin karşılık/tepkilerdedir. Duygularla ilgili yaptığımız çalışmadan hatırlarsan eğer, duygulardan kaçmanın başarısızlığa sevk edebildiği gibi, işleri daha da kötü hale getirebileceğini biliyorsun. Duygu ve düşüncelerini farklı/yeni bir şekilde ele alman, hayatını değiştirmen için bir anahtar gibidir.

 

İlk yorum yapan siz olun

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir